Is het framework dat Google en Verizon uitgewerkt hebben echt het begin van het einde van het open internet, en werd nu de deur opengezet naar een internet met twee snelheden – supersnel voor wie betaalt, en filevorming voor alles wat gratis is? Moeilijk te zeggen. Er zitten immers zoveel aspecten aan deze gezamenlijke verklaring. De meeste waarnemers in de VS twijfelen, laat staan dat je hierover een standpunt in de Vlaamse media kan lezen. Is Google inderdaad plots “evil” geworden, waar het vroeger als lijfspreuk “do no evil” had? Een moeilijke zoektocht naar de achtergronden, de aspecten, de nuances – een zoektocht die de inbreng van commentatoren tegemoet ziet.

Wat is “net neutrality” – uitgelegd in Belgisch/Vlaamse omstandigheden.

Eerst even de termen “net neutraliteit” uitleggen. Daarbij wordt bedoeld dat de providers, de bedrijven die het mogelijk maken dat jij het internet op kan, geen onderscheid mogen maken tussen de content die er via de netwerken vervoerd wordt. E-mail moet even snel gaan als een videobestand, en ja, ook P2P mag niet versmacht worden. Waarom het belangrijk is dat er een verplichting komt tot net neutraliteit? Omdat providers soms niet alleen een signaal, maar ook zelf content aanbieden. Je kan het best vergelijken met Telenet of Belgacom. Zij zijn aanbieders van internet en digitale tv. Bij beide aanbieders komt het signaal binnen langs dezelfde kabel. Beide bedrijven hebben er het meeste belang bij dat het tv-signaal voorrang krijgt – want hortende digitale beelden worden nu eenmaal niet gepikt door de kijker. Wanneer er breedband genoeg is, is er geen probleem. Maar wanneer de providers onvoldoende geïnvesteerd hebben in breedband, en de vraag naar breedband groter is dan wat de fysieke lijnen aankunnen, dan ontstaat het gevaar dat de provider de voorrang gaat geven aan het signaal waaraan hij het meeste verdient – tv, video on demand bijvoorbeeld. De andere signalen krijgen lagere prioriteit. Zo ontstaat er een internet met twee snelheden: wie betaalt krijgt snelheid, de rest moet het doen met wat er aan breedband overblijft.

Er is nog een tweede aspect, dat van de “walled garden”. Dat wil zeggen dat signaal-aanbieders (internet via telefoonlijn, kabel, draadloos…) gaan bepalen wat jij mag downloaden en bekijken. Dat bestaat nu al bij de kabel (Belgacom en Telenet bepalen welke zenders er bij jou binnenkomen, of je naar voetbal kan kijken of niet). Een toestand die wij allemaal voor zoete koek slikken, en die overal ter wereld bestaat, maar die eigenlijk niet zou mogen bestaan. Als gebruiker zou jij moeten kunnen kiezen uit alle mogelijke zenders uit de hele wereld, ook bijvoorbeeld betaalzenders uit de VS, en “gewone” zenders uit landen zoals Turkije, Marokko, Polen, enz. ook hier op de kabel beschikbaar moeten zijn. Dat zou dan meteen het probleem van de gevelvervuiling door de vele schotelantennes oplossen. Maar dat terzijde.

Dus: net neutraliteit wil gewoon zeggen dat de aanbieder van het signaal geen discriminatie mag uitvoeren op basis van soort content (video, p2p, mail, ftp…) en dat hij alle mogelijke content moet aanbieden.

Maar dan komen we aan de kern van het probleem. Daar verdienen de providers niet veel aan. Het is veel voordeliger voor hen indien zij extra geld mogen aanrekenen om bijvoorbeeld aan Google te garanderen dat alle filmpjes van YouTube zonder haperen doorkomen. Of indien zij mogen bepalen (zoals nu het geval is bij de kabel)  welke content je mag bekijken. Bij het “wired internet”, het internet zoals we het nu kennen en dat de hele wereld omspant via kabels, is de rol van de providers beperkt tot doorgeefluik. Zij mogen geld vragen voor een abonnement, met eventuele gradatie voor down/uploadvolume en snelheid. En dat zint de providers niet.

Daarom willen zij graag de kansen die zij misten met het gewone, open internet, goedmaken met het draadloze internet. En daarmee bedoelen wij niet het internet bij jou thuis, via het draadloze modem, maar het internet via de smartphone. Wie in de beginjaren van dit draadloze internet een gsm met internettoegang kocht, belandde inderdaad in een walled garden: men mocht enkel surfen binnen de muren van dit tuintje – denk maar aan de Vodafone pagina’s. Ideaal voor de carrier, want die kon dan toegangsrechten vragen aan derden om content te mogen aanbieden in dit tuintje. Bovendien zouden alle transacties die in dit tuintje gebeurden, via de carrier moeten lopen, en kon die daar ook weer een percentje op heffen.

Tot zover de achtergrond.

Het gaat wel om Amerika

In het voorgaande hebben wij net neutraliteit verklaard vanuit een Europese/Belgische achtergrond, om het een en ander duidelijk te maken. Maar we mogen niet vergeten dat het hier eigenlijk gaat om een Amerikaans initiatief. In de VS hebben de providers in de voorbije jaren veel geld gekregen van de overheid om ook minder dicht bevolkte gebieden online te brengen. Internet brengen in landelijke gebieden vraagt veel investeringen, die haast niets opbrengen. Vandaar dat de Amerikaanse overheid steun gegeven heeft, steun die de grote Amerikaanse providers met veel genoegen geïncasseerd hebben, maar waarmee zij niet veel verbetering gebracht hebben in de ontplooiing van de infrastructuur (glasvezel, draadloze netwerken, enz.). Nu er steeds meer vraag is naar breedband, staan de providers onder druk. Ze moeten breedband uitbreiden, maar het geld is er niet meer. De gemakkelijkste weg is geld gaan zoeken bij de aanbieders van content, en hen QoS (quality of Service) waarborgen aan te bieden in ruil voor geld. Het gevaar ontstond dus dat net neutraliteit in het gedrang zou komen.

Wat is er nu eigenlijk gebeurd?

De Amerikaanse overheid wil de net neutraliteit behouden en waarborgen. Daarvoor was het FCC (Federal Communications Commission) al een hele tijd in onderhandeling met de verschillende telecombedrijven. Maar die gesprekken schoten niet veel op. Bovendien ontstond de vrees dat de overheid (die nu eenmaal niet zoveel kaas gegeten heeft van wat er écht omgaat in de IT wereld) door regelneverij alle innovatie in de kiem zou smoren. Daarom heeft Google zelf een initiatief genomen, en dat is dus waarrond de hele hetze draait.

Het heeft samen met Verizon, een van de grootste telecombedrijven in de VS, een framework uitgewerkt voor de net neutraliteit. Let wel: het is een voorstel, en enkel geldig voor de VS. En alhoewel vaak een trend die gezet wordt in de VS overwaait naar Europa, houdt de EU er gelukkig andere maatstaven op na, die de gebruiker meestal veel meer beschermen dan in de VS. Dus zelfs indien dit framework door de FCC aanvaard wordt, is het nog niet gezegd dat het ook in Europa en dus België toegepast zal worden. Maar het is wel zaak om deze evolutie te volgen, en alert te blijven.

Wireless en Wired

Wat is er in dit framework bepaald? Dat het “wired” open internet, zoals het nu bestaat, open en neutraal moet blijven. Er moet transparantie zijn over de aangeboden diensten en tarieven – maar die transparantie heeft natuurlijk weinig zin als de gebruiker geen drukkingmiddel heeft om zich te verzetten tegen aanbod en tarieven. Maar er komen wel boetes indien de neutraliteit niet gerespecteerd wordt.

Belangrijk hierbij is te noteren dat dit framework slaat op diensten die NU reeds bestaan. Toekomstige nieuwe diensten zullen dus uitgezonderd zijn van deze verplichting tot neutraliteit. De redenering is dat men nu niet kan weten wat die toekomstige diensten zullen zijn, en dat het dus ook moeilijk is om die te reguleren. Denk bijvoorbeeld aan speciale supersnelle diensten om microchirurgie via robotten in operatiekamers mogelijk te maken vanop afstand. Ik heb er geen bezwaar voor dat er aan zulke dienst dan voorrang gegeven zou worden. Maar toekomstige diensten waarbij, om terug te keren naar ons Belgische model, Telenet een soort iTunes in het leven zou roepen om filmpjes via het internet op je computer of tv te bekijken, die dan voorrang krijgen boven alle andere verkeer, en waarvan de bandbreedte niet meegeteld wordt voor jouw gebruik, daar zouden wij dan toch wel tegen protesteren.

Er wordt hier ook gesproeken van het “open” internet. Het is dus niet uitgesloten dat er morgen een bedrijf nieuwe diensten opstart, diensten die dan niet meer onder de verplichting tot net neutraliteit vallen.

Er is nog een belangrijke nuance. In ruil voor neutraliteit bij het bestaande “wired” internet, wordt vrijheid op het draadloze internet opgeofferd. Dat is, zo heet het, nog te jong, en het nu reguleren zou vernieuwing en de uitbouw ervan in een gezonde competitieve sfeer verhinderen. Dat wil dus wel zeggen dat zowel het bevoordelen van sommige content boven andere toegelaten zal zijn, als het werken met walled gardens.

Een spijtige zaak, menen velen, omdat het draadloze internet nu beknot kan worden. Vrijheid, openheid wordt opgeofferd aan dollars. De carrier zal in de toekomst nog meer mogen bepalen van welke diensten jij gebruik kan maken – of liever: geen gebruik kan maken. Skype, tethering (jouw smartphone gebruiken als modem om met je laptop het internet op te gaan), Google Voice (de dienst die jou één telefoonnummer toekent voor al jouw contactnummers – werk, thuis, mobiel, inclusief antwoordapparaat)… Het zal de carrier zijn die het toelaat of niet, en er extra’s voor kan vragen. Het zal ook in de VS de verplichte combinatie tussen telefoon en carrier kunnen laten voortduren. Voor alles zal er een pasmunt zijn. Maar, zoals gezegd is Europa de VS niet, gelukkig.

Goed of slecht voor de toekomst van het internet?

Is het framework dat Google en Verizon op tafel gelegd hebben een goede zaak? Eerlijk gezegd weet ik het niet. De enige bedenking die meteen bij mij opkomt, is het feit dat draadloos internet in ontwikkelende gebieden (Afrika, India…) de enige mogelijkheid voor de burgers daar is om online te raken, en toegang te hebben tot informatie, omdat fysieke kabels in de grond daar geen oplossing zijn. Je mag er niet aan denken dat in die landen de neutraliteit van het draadloze net opgeofferd zou worden aan de geldhonger van de carriers. Maar zover zal het allicht nog niet komen, want de carriers in die landen hebben er niet meteen baat bij walled gardens in te roepen.

Meer achtergrond bij het voorstel bij onderstaande links.

Omdat er in de mainstream Vlaamse media niet meteen artikels verschenen zijn over dit onderwerp, heb ik dit artikel, dat voor het e-zine netties bestemd is, op een in de haast in het leven geroepen blog geplaatst. De bedoeling:  dat bezorgde bloggers hier hun commentaren kwijt kunnen, aanvullingen kunnen plaatsen. Dus: aan de lezer het woord!

Het beëindigen van de onderhandelingen over net neutraliteit is goed nieuws voor het internet

Het voorstel van Google en Verizon: een initiatief om het onderwerp Net Neutraliteit in beweging te krijgen

De tekst van het voorstel

– The Guardian somt enkele reacties op

Mashable tracht het voorstel te ontleden

Google en Verizon betuigen opnieuw hun liefde voor het open internet

– Genadeloze kritiek van Search Engine Land: Google en Apple hebben de gsm revolutie verloochend

De loopholes in het Google-Verizon pact

– 5 rode vlaggen die tot bezorgheid leiden

(artikel bestemd voor netties e-zine )

Advertisements